कॅप्चा, पॉप-अप जाहिराती हटल्या; सर्व क्लासमधील सीट उपलब्धता एकाच स्क्रीनवर, प्रवाशांना मिळणार अधिक सुलभ अनुभव
भारतीय रेल्वेने प्रवाशांचा ऑनलाइन तिकीट बुकिंगचा अनुभव अधिक वेगवान आणि सुलभ करण्याच्या उद्देशाने IRCTC च्या तिकीट बुकिंग वेबसाइटची नवीन Beta आवृत्ती सुरू केली आहे. सध्या प्रवाशांना विद्यमान IRCTC वेबसाइटवरून या नव्या पोर्टलचा वापर करता येणार असून, बुकिंग प्रक्रिया अधिक सोपी आणि वापरकर्ता-अनुकूल करण्यावर या आवृत्तीत भर देण्यात आला आहे.
रेल्वे मंत्रालयाच्या माहितीनुसार, या Beta आवृत्तीचा उद्देश नवीन सेवा सुरू करणे नसून, विद्यमान तिकीट बुकिंग प्रणाली अधिक कार्यक्षम आणि सुलभ बनवणे हा आहे. नव्या डिझाइनमध्ये स्वच्छ आणि आकर्षक लेआउट देण्यात आले असून, तिकीट बुकिंगदरम्यान अडथळा ठरणारे कॅप्चा, पॉप-अप जाहिराती आणि अनावश्यक ग्राफिक्स हटवण्यात आले आहेत.
या नव्या वेबसाइटमधील महत्त्वाचे वैशिष्ट्य म्हणजे स्लीपर, थर्ड एसी, सेकंड एसी आणि फर्स्ट एसी या सर्व प्रवास वर्गांतील जागांची उपलब्धता एकाच स्क्रीनवर पाहता येणार आहे. याशिवाय तिकीट अंतिम करण्याची प्रक्रिया अधिक सोपी करण्यात आली असून, प्रवाशांचा तपशील प्रोफाइलमध्ये सेव्ह करण्याची सुविधाही देण्यात आली आहे. त्यामुळे पुढील बुकिंगवेळी माहिती पुन्हा भरावी लागणार नाही. तसेच ही वेबसाइट रेल्वेच्या आधुनिक Passenger Reservation System (PRS) शी जोडली जात आहे.
नवीन वेबसाइटवर तिकीट बुक करण्याची प्रक्रिया
नव्या Beta वेबसाइटवर तिकीट बुक करण्यासाठी सर्वप्रथम आपल्या IRCTC खात्यात लॉग इन करावे लागेल. त्यानंतर सुरुवातीचे स्टेशन, गंतव्यस्थान, प्रवासाची तारीख तसेच आवश्यक कोटा निवडून Search Trains वर क्लिक करावे.
यानंतर उपलब्ध ट्रेनची यादी, सुटण्याची व पोहोचण्याची वेळ, प्रवासाचा कालावधी आणि विविध क्लासमधील सीट उपलब्धता दिसेल. इच्छित ट्रेन व क्लास निवडल्यानंतर Check Availability आणि Book पर्यायावर क्लिक करावे.
पुढील टप्प्यात प्रवाशाचे नाव, वय, लिंग आणि इतर आवश्यक माहिती भरून पेमेंट पेजवर जावे. येथे नेट बँकिंग, UPI (Paytm, PhonePe), Razorpay, डेबिट/क्रेडिट कार्ड आणि डिजिटल वॉलेट अशा विविध माध्यमांतून पेमेंट करता येईल. व्यवहार पूर्ण झाल्यानंतर ई-तिकीट उपलब्ध होईल.
रेल्वे मंत्रालयाने स्पष्ट केले आहे की ही वेबसाइट अद्याप Beta Version मध्ये असल्याने वापरकर्त्यांच्या अभिप्रायानुसार पुढील काळात त्यात आणखी सुधारणा केल्या जाऊ शकतात. तसेच बुकिंगदरम्यान कोणतीही अडचण आल्यास जुना इंटरफेस बॅकअप म्हणून वापरण्याची सुविधाही उपलब्ध राहणार आहे.
वेबसाइट अपग्रेडची गरज का भासली?
IRCTC ची वेबसाइट ही जगातील सर्वाधिक वापरल्या जाणाऱ्या ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्मपैकी एक मानली जाते. दररोज लाखो प्रवासी या माध्यमातून रेल्वे तिकीट आरक्षित करतात. विशेषतः सकाळी १० आणि ११ वाजताच्या तत्काळ बुकिंग कालावधीत वेबसाइटवर मोठ्या प्रमाणात ट्रॅफिक वाढत असल्याने जुनी प्रणाली अनेकदा मंदावत होती आणि पेमेंट अयशस्वी होण्याच्या तक्रारी समोर येत होत्या.
याच पार्श्वभूमीवर मोठ्या प्रमाणावरील वापरकर्त्यांचा भार हाताळण्यासाठी आणि तत्काळ बुकिंग प्रक्रिया अधिक वेगवान करण्यासाठी वेबसाइटचे अपग्रेडेशन करण्यात आले आहे. याशिवाय कॅप्चा, पॉप-अप आणि गुंतागुंतीच्या प्रक्रियेमुळे वापरकर्त्यांना येणाऱ्या अडचणी दूर करण्यावरही या नव्या Beta आवृत्तीत विशेष भर देण्यात आला आहे.
