हिंदी संमेलनातील अमित शाहांच्या वक्तव्यानंतर राज ठाकरेंची मोजक्या शब्दांत प्रतिक्रिया; महाराष्ट्राच्या बहुभाषिकतेवरून चर्चेला उधाण
मुंबई : महाराष्ट्रातील भाषा आणि हिंदीच्या मुद्द्यावरून राजकीय चर्चा सुरू असतानाच मनसेप्रमुख राज ठाकरे यांनी सोशल मीडियावर केलेल्या एका छोट्याशा पोस्टने नव्या चर्चेला तोंड फुटले आहे. राज ठाकरे यांनी “कावळ्याच्या शापाने गाय मरत नसते. तूर्तास एवढेच...” अशी सूचक प्रतिक्रिया दिली आहे. त्यांच्या या पोस्टचा रोख नेमका कोणाकडे आहे, याबाबत राजकीय वर्तुळात तर्कवितर्क सुरू झाले आहेत.
केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांच्या अध्यक्षतेखाली नवी मुंबईतील सिडको प्रदर्शन केंद्रात हिंदी दिवस आणि सहावे अखिल राजभाषा संमेलन आयोजित करण्यात आले होते. या कार्यक्रमात अमित शाह यांनी महाराष्ट्राच्या बहुभाषिक स्वरूपाचा उल्लेख केला होता. त्यानंतर राज ठाकरेंनी केलेल्या पोस्टमुळे त्यांच्या वक्तव्याचा संबंध या संमेलनाशी आहे का, अशी चर्चा सुरू झाली आहे.
कावळ्याच्या शापाने गाय मरत नसते.
— Raj Thackeray (@RajThackeray) September 15, 2026
तूर्तास एवढेच !
अमित शाह यांनी महाराष्ट्राबाबत काय म्हटले?
महाराष्ट्राच्या भूमीवर कोकणी, गुजराती, सिंधी, हिंदी, कन्नड आणि वारली यांसह अनेक भाषांचा विकास झाला असून या सर्व भाषांचा सन्मान केला जातो, असे अमित शाह यांनी संमेलनातील भाषणात सांगितले होते. महाराष्ट्रापेक्षा मोठे बहुभाषिक राज्य संपूर्ण भारतात दुसरे नाही, असेही त्यांनी नमूद केले.
याच कार्यक्रमात अमित शाह यांनी मराठी भाषेच्या अभिजात दर्जाचाही उल्लेख केला. महाराष्ट्राच्या बहुभाषिक सांस्कृतिक परंपरेला अभिवादन करताना मराठीचा सन्मान होणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
‘मराठीला अभिजात भाषेचा दर्जा नरेंद्र मोदींनी दिला’
अमित शाह यांनी आपल्या भाषणात पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी मराठीला सर्वप्रथम अभिजात भाषेचा दर्जा देण्याचे काम केले, असे म्हटले. त्याचवेळी महाराष्ट्राच्या भूमीत विविध भाषांचा विकास झाल्याचे सांगत त्या भाषांनाही सन्मान मिळाल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
महाराष्ट्रातील भाषिक विविधतेचा संदर्भ देत अमित शाह यांनी कोकणी, गुजराती, सिंधी, हिंदी, कन्नड आणि वारली या भाषांचा उल्लेख केला. त्यामुळे महाराष्ट्राच्या बहुभाषिकतेचा मुद्दा पुन्हा चर्चेत आला आहे.
मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचीही भाषेबाबत भूमिका
या कार्यक्रमात मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनीही राजभाषा आणि मातृभाषेच्या सन्मानावर भाष्य केले. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी राजभाषेसोबत मातृभाषेच्या सन्मानाचा सातत्याने आग्रह धरला असल्याचे त्यांनी सांगितले. मातृभाषेसोबत किमान आणखी एका भाषेचे ज्ञान घेण्यासाठी प्रोत्साहन देत ‘एक भारत, श्रेष्ठ भारत’ ही संकल्पना पुढे नेण्यात आली असल्याचे फडणवीस यांनी नमूद केले.
जागतिक मंचावर संयुक्त राष्ट्रसंघात हिंदी भाषेत भाषण करणारे भारताचे पहिले पंतप्रधान आणि भारतरत्न अटल बिहारी वाजपेयी होते, असेही फडणवीस यांनी सांगितले. त्यानंतर संयुक्त राष्ट्रसंघाने हिंदीचा स्वीकार केल्याचा संदर्भ त्यांनी दिला.
विकसित देश आपल्या राजभाषेत संवाद साधतात, तर विकसनशील देश दुसऱ्या भाषेचा वापर करण्याचा प्रयत्न करतात, असे फडणवीस यांनी नमूद केले. त्यामुळे मातृभाषा आणि राजभाषेचा सन्मान महत्त्वाचा असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी जागतिक व्यासपीठावर हिंदीत संवाद साधतात, तेव्हा राजभाषेला मिळणारा सन्मान अभिमानास्पद असल्याचेही त्यांनी सांगितले.
स्वातंत्र्यलढ्यात हिंदीने संपर्काचे माध्यम म्हणून महत्त्वाची भूमिका बजावली असल्याचे फडणवीस यांनी नमूद केले. मराठी आपली आई, तर इतर भाषा मावशी, अशी उपमा देत सर्व भाषांचा आदर करण्याची भूमिका त्यांनी मांडली. राजभाषा दिवसाच्या निमित्ताने मातृभाषेबरोबरच राजभाषा आणि इतर राज्यांच्या भाषांचाही सन्मान करण्याचा संकल्प करण्याचे आवाहन त्यांनी केले.
दरम्यान, या पार्श्वभूमीवर राज ठाकरे यांच्या “कावळ्याच्या शापाने गाय मरत नसते” या सूचक पोस्टची चर्चा रंगली आहे. या पोस्टमागे नेमका कोणता संदर्भ आहे आणि त्यांचा रोख कोणाकडे आहे, याबाबत आता विविध तर्क लावले जात आहेत.